DE FLITSEN

EEN VERBAZINGWEKKENDE WIJZE VAN BEHANDELING

Het is bekend dat mensen van kennis overal zaken beoordelen vanuit het oogpunt van kennis en geleerdheid. Waar en bij wie zij ook kennis en geleerdheid aantreffen, koesteren zij — vanuit hun vak — vriendschap en respect voor die persoon. Zelfs wanneer een professor van een vijandige regering naar dit land zou komen, zouden mensen van kennis hem, uit eerbied voor zijn geleerdheid, bezoeken en hem respect betonen.

Toen de hoogste wetenschappelijke raad van Engeland zes vragen richtte aan de Raad van de Sjeikh ul-Islam en verzocht dat daarop binnen zeshonderd woorden geantwoord zou worden, gaf een man van kennis — die door de kringen van het onderwijs hier met gebrek aan respect werd behandeld — op die zes vragen een antwoord van slechts zes woorden, een antwoord dat grote waardering oogstte.

Hij ging bovendien, met ware kennis en geleerdheid, de discussie aan met de belangrijkste principes van buitenlandse geleerden en filosofen en behaalde daarin de overwinning. Steunend op de kracht van kennis en wetenschap die hij uit de Koran had verkregen, daagde hij de filosofen van Europa uit.

Nog zes maanden vóór de proclamatie van de vrijheid nodigde hij in Istanbul zowel de geleerden als de studenten van de moderne scholen uit tot een debat. Zonder zelf een vraag te stellen gaf hij op al hun vragen volledige en juiste antwoorden.

Hij heeft zijn hele leven gewijd aan het geluk van dit volk, honderden verhandelingen in de Turkse taal van dit volk gepubliceerd en zo dit volk verlicht.

En toch zijn het juist sommige personen uit de kringen van het onderwijs en een kleine groep officiële hodja’s die het meeste ongemak veroorzaken voor zo’n man van kennis — die tegelijk hun landgenoot, geloofsgenoot, vriend en broeder is — en die zelfs vijandigheid en gebrek aan respect jegens hem tonen.

Zie dan: wat moet men zo’n houding noemen?

Is dit beschaving? Is dit liefde voor kennis en geleerdheid? Is dit vaderlandsliefde? Is dit liefde voor het volk? Is dit liefde voor de republiek?

Nee, nee! Het is helemaal niets van dat alles.

Het is veeleer een goddelijke beschikking die ervoor heeft gezorgd dat juist uit de kring waar die man van kennis vriendschap verwachtte vijandigheid werd getoond, opdat zijn kennis — door de eerbied die hem werd betoond — niet in riyā zou vervallen en hij ikhlās zou verwerven.

---------------------------------

Voetnoot:

De Nieuwe Said zegt: op deze plaats stem ik niet in met de woorden die de Oude Said hier op enigszins trots klinkende wijze uitspreekt. Maar omdat ik in deze verhandeling het woord aan hem heb gegeven, kan ik hem niet tot zwijgen brengen. Tegenover mensen die door hun eigen ego worden gedreven laat ik hem daarom een beetje van zijn eigen zelfbewustzijn tonen en blijf ik zwijgen.

183 van 316